این مقاله به بررسی روابط درونی و در حال تغییر پ.ک.ک و شبکه های کردی مواد مخدر می پردازد. برای درک ماهیت فعل و انفعال روابط این سازمان های با انگیزه های خیلی متفاوت، نویسندگان به بررسی اظهارات مستند مسئولان امور مواد مخدر، عوامل پ.ک.ک و جنایتکاران محکوم مواد مخدر پرداخته اند. فعل و انفعال پ.ک.ک و شبکه های کردی مواد مخدر به عنوان یک مطالعه موردی انتخاب شد، چرا که این مطالعه سبب ایجاد نگاهی مهم در مورد مسئله وسیع تر و جدل برانگیزتر مربوط به روابط بین سازمان های تروریستی و جنایی می گردد.

 

متخصص شدن پ.ک.ک در تجارت مواد مخدر

پ.ک.ک به جای تلفیق با شبکه های کردی مواد مخدر، دست به تغییرات ساختاری زد تا بتواند خود را به شرایط بازار مخفی مواد مخدر برساند. چندین عامل سبب رشد این مسئله شدند. نخست این که با تشدید درگیری ها بین این دو تشکیلات دارای انگیزه های متفاوت، شبکه های کردی مواد مخدر کمتر با پ.ک.ک همکاری نمود. دوم، یک دهه همکاری پ.ک.ک و شبکه های مواد مخدر و تعامل شدید این شبکه سبب شده بود تا پ.ک.ک بر اصول مواد مخدر مسلط گردد. بنابراین، پ. ک.ک دیگر به راهنمایی آموزشی شبکه کردی مواد مخدر نیاز نداشت. در واقع پ.ک.ک از مرحله گرفتن مالیات و فعالیت قاچاق وارد مرحله تولید و رسیدن به توانمندی های تولید مواد مخدر رسید. سوم، پ.ک.ک پس از کنگره سوم خود هسته های نیمه مستقلی برای تجارت مواد مخدر ایجادکرد. حضور هسته های مواد مخدر پ.ک.ک در مسیر بالکان امتیازات قابل توجهی برای آن داشت. چهارم، تشدید فعالیت های تروریستی پ.ک.ک در دهه نود نیازمند تامین مالی زیاد بود. پ.ک.ک برای تامین مالی لازم دانست واسطه ها را از میان بردارد و خودش مستقیم جایگزین آنها شود. این سبب شد پ.ک.ک بر مواد مخدر از تولید تا انتقال و توزیع خیابانی مسلط شود و به شبکه های کردی مواد مخدر وابسته نباشد.

 

عوامل پ.ک.ک در مراحل اولیه در وارد شدن در بازار مخفی دچار مشکل می شدند و گرفتن مالیات تنها منبع دریافت پول بود. اما وقتی عملیات مسلحانه پ.ک.ک در دهه نود به اوج خود رسید، عوامل آن به این نتیجه رسیدند پول مالیات برای تامین مالی کافی نیست. رهبران پ.ک.ک به جای وابستگی به “مالیات میهنی” به صورت مستقیم وارد قاچاق مواد مخدر شدند. برای همین نیز هسته های نیمه مستقل وارد عمل شدند. این هسته ها از طریق روابط طولانی با شبکه های کردی مواد مخدر تجربه و روش کار را یاد گرفتند. این مهارت به سران پ.ک.ک امکان داد تا در همه مراحل مواد مسلط شوند. به علاوه، عوامل پ.ک.ک با قوانین و روش های بازارهای مخفی آشنا شدند. در زمینه تولید و توزیع با سران اصلی ارتباط برقرار کردند. در نتیجه، وابستگی پ.ک.ک  به شبکه های کردی مواد مخدر به تدریج از بین رفت. رابطه استاد-شاگردی به تدریج به رابطه شراکت تبدیل شد و سرانجام این رابطه به صورت نامتقارن به سود هسته های مواد مخدر پ.ک.ک در آمد هسته هایی که خواهان انحصار بر مواد مخدر اروپا شدند. اظهارات پلیس، عوامل محکوم جنایی و پ.ک.ک نشان می دهد روابط پ.ک.ک با شبکه های کردی مواد مخدر در اواخر دهه نود میلادی ضعیف تر شد. در بیشتر موارد روابط همکاری به رابطه دشمنی تبدیل شد. تغییرات ساختاری پ.ک.ک در کنگره سوم راه را برای کادرهای آن باز کرد تا بتوانند عملیات مالی و اقتصادی انجام دهند. اعضای خاصی از پ.ک.ک در ترکیه، سوریه، اروپا تعیین شدند تا از طریق ابزارهای قانونی و غیرقانونی پول جمع آوری نمایند. پس از سال ۲۰۰۱ وقتی مجموعه کارساز (KARSAZ) نهادینه شد، دستگاه اقتصادی آن جدی تر شد. (KOM 2005b) ساختار این مجموعه کارساز” مسئول جمع آوری پول از همه انواع فعالیت های قاچاق مواد مخدر، انسان و اسلحه شد. اما پول مواد هسته اصلی تامین مالی ماند. (Laciner, 2007) و رهبران پ.ک.ک به هسته های نیمه مستقل خود اهمیت خیلی زیادی دادند. به مرور زمان پ.ک.ک ویژگی های جنایی بیشتری از خود نشان داد و ساختارهای مخفی مواد مخدر آن شدیدا رشد کردند. (Sahin 2001) عوامل پ.ک.ک با محیط جدید جنایی بدون مشکل خاصی وارد شدند. عوامل این هسته ها از جنگجویان بدون سابقه جنایی انتخاب شدند. پ.ک.ک افراد تازه را به سه قسمت تقسیم کرد: شاخه نظامی، سیاسی، مالی. (Demirel 2001, 2005) به افراد شاخه مالی آموزش می دادند از هر روشی از جمله مواد مخدر پول کسب کنند. سران هسته های مواد مخدر به مسئولان و سران منطقه ای پ.ک.ک گزارش می کردند. در دهه نود میلادی پ.ک.ک فعالیت خود در مواد مخدر را تشدید کرد تا بتواند مواد مخدر تولیدی جنوب غرب آسیا را به دست مصرف کنندگان اروپایی برساند. در دهه نود یک کیلوگرم هروئین در جنوب غربی آسیا ۳ الی ۴ هزار دلار بود اما در آلمان ۴۵ هزار و در بریتانیا ۵۴ هزار دلار و در اسپانیا و فنلاند بیشتر از ۱۰۰ هزار دلار بود. (UNODC 2006) به علاوه میزان خلوص ۹۰ درصد در جنوب آسیا در اروپا به کمتر از ۷ درصد کاهش یافت و این سبب ایجاد بازارهای حاشیه گشت. (EMCDDA, 2004) هسته های خوب سازماندهی شده پ.ک.ک راه را برای کنترل کامل آن بر بازار مواد مخدر باز کرد. به عبارت دیگر، پ.ک.ک مواد را از جنوب غربی آسیا با هزینه کمتر به اروپا می رساند و بدین ترتیب سهم بازار شبکه های کردی را از بین برد.

 

در طی دهه گذشته، کاهش تقاضای مواد تریاکی و افزایش درخواست محرک های نوع آمفتامین سبب شد تا عوامل پ.ک.ک خود را با شرایط بازار جدید وفق دهند. هسته های پ.ک.ک علاوه بر فعالیت هروئین وارد مواد مخدر مصنوعی نیز شدند. در مورد دخالت پ.ک.ک در فعالیت مواد مخدر مصنوعی اسناد بسیار زیادی وجود دارد. به عنوام مثال (KOM) در سال ۲۰۰۹ گزارش کرد در چندین مورد تعداد ۳۳۷۴۱۲ قرص مواد مخدر از عوامل پ.ک.ک کشف و ضبط شد. این فقط شامل یک مورد گزارش شده است و موارد مرتبط با ژاندارمری را نیز شامل نمی گردد. اما در مورد تولید مواد مخدر مصنوعی توسط پ.ک.ک هنوز گزارشی منتشر نشده است. حتی در مواردی نیز عوامل مواد اکستازی را از اروپا (بیشتر از هلند، بلژیک و آلمان) به استانبول می آورند و با هروئین تعویض می کنند. این هروئین نیز مخفیانه به اروپا منتقل می شد. عوامل مختلفی در مصاحبه ها این را تایید کردند. متوجه شدیم عوامل جنایی مواد مخدر مصنوعی را با هروئین در ترکیه مبادله می نمایند. یعنی مواد آمفتامین را به ترکیه می آورند و هروئین می برند.

 

در طی دو دهه گذشته تعداد زیادی از عوامل پ.ک.ک به خاطر مواد مخدر و اقدامات جنایی دستگیر شده اند. طبق گزارش کوم در سال ۲۰۰۹ به خاطر کاشت، تولید، قاچاق، توزیع مواد از ۱۹۸۴ تا ۲۰۰۹ تعداد ۸۰۷ عضو پ.ک.ک دستگیر شده اند (به جدول شماره ۱ نگاه کنید). این موارد دستگیر شده در اروپا را شامل نمی شود.

 

 

ادامه دارد….

 

نویسندگان:

دکتر اکیجی، پژوهشگر ارشد بخش مرکزی مواد مخدر در اداره مبارزه با قاچاق و جنایات سازمان یافته است.

پرفسور ویلیامز استاد امنیت بین الملل و مدیر مرکز ماتیو ریدوی برای مطالعات امنیت بین الملل در دانشگاه پیتسبرگ است.

دکتر آکبولوت پژوهشگر ارشد در پلیس ملی ترکیه است.

 

رفرنس:

– KOM (2005). Narco-terrorism in Turkey: The nexus of PKK, DHKP/C and TKP/ML terrorist organizations with illicit drug business. Headquarters /Ankara, Turkey: 2005

– Sahin, F.S. (2001). Case studies in terrorism-drug connection: the Kurdistan Workers’ Party, The Liberation Tigers of Tamil Eelam, and the Shining Path (unpublished master thesis). University of North Texas. Robert B. Toulouse School of Graduate Studie

– Demirel, E. (2001). Terör (Terror). IQ Kültür Sanat Yayincilik. Cagaloglu/Istanbul

– Demirel, E. (2005). Gecmisten Gunumuze PKK ve Ayaklanmalar, IQ Kültür Sanat Yayincilik. Cagaloglu/Istanbul

– United Nations Office on Drugs and Crime, UNODC .(2006a). World Drug Report Volume 1: Analysis.  United Nations Publications. Vienna

– EMCDDA, (2004), Annual Report 2004: The state of the drugs problem in the European Union and Norway, European Monitoring Center for Drugs and Drug Addiction, Belgium

– KOM ( 2009). Some of these seizures are presented in Table 1: The seizures increased year by year and peaked between 1993 and 1997.

 

 

 

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

√ کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
√ آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد


قالب وردپرسدانلود رایگان قالب وردپرسپوسته خبری ایرانیقالب مجله خبریطراحی سایتپوسته وردپرسکلکسیون طراحی