چکیده

این مقاله به بررسی روابط درونی و در حال تغییر پ.ک.ک و شبکه های کردی مواد مخدر می پردازد. برای درک ماهیت فعل و انفعال روابط این سازمان های با انگیزه های خیلی متفاوت، نویسندگان به بررسی اظهارات مستند مسئولان امور مواد مخدر، عوامل پ.ک.ک و جنایتکاران محکوم مواد مخدر پرداخته اند. فعل و انفعال پ.ک.ک و شبکه های کردی مواد مخدر به عنوان یک مطالعه موردی انتخاب شد، چرا که این مطالعه سبب ایجاد نگاهی مهم در مورد مسئله وسیع تر و جدل برانگیزتر مربوط به روابط بین سازمان های تروریستی و جنایی می گردد. این تحقیق معتقد است پ.ک.ک نخست یک نوع همکاری عملی با شبکه های مختلف کردی مواد مخدر را آغاز کرد اما از آغاز، این همکاری نامتقارن بود و تا حد زیادی به اصطکاک با پ.ک.ک منجر شد. اما این همکاری هرگز به تلفیق هر دو منجر نشد بلکه برعکس، پس از آن که پ.ک.ک در تجارت مواد مخدر تجربه زیادی کسب کرد، روابط آن با شبکه های کردی مواد مخدر بیشتر به رقابت رسید. پ.ک.ک یک ساختار فرعی گسترده برای مدیریت مواد مخدر ایجاد نمود و تلاش نمود تا همه چرخه مواد را به انحصار خود دربیاورد. در نتجیه، پ.ک.ک و شبکه های کردی مواد مخدر وارد درگیری های شدید میدانی شدند. به عبارت دیگر، مورد پ.ک.ک – شبکه های کردی مواد مخدر یک نوع پویایی کاملا متفاوت از سناریوهای مشهور و بد را مطرح نمود که در آن شبکه های جنایی و تروریستی به یک مسئله مشترک می رسند، از طریق توسعه روابط سینرجیستیک (هم افزایی سازمانی ) به استدلال ظرفیت زیان رسانی خود می پردازند، یک ائتلاف نامقدس یا حتی ترکیبی از شبکه های مختلف را ایجاد می کنند. روابط توصیف شده در این تحلیل بیشتر جنبه اصطکاکی و انفجاری دارند تا که تمایل به همکاری متقابل باشد. به علاوه، آنها بیش از پیش خشن و دشمن همدیگر شدند.

مقدمه

روابط سازمان های جنایی و تروریستی بیش از پیش توجه دانشجویان رشته های امنیت بین الملل و جرم شناسی را به خود جلب کرده است. در سطحی گسترده عقیده بر این است که سازمان های جنایی فرا ملی و شبکه های تروریستی، چالش هایی – شاید تا حدی متفاوت – برای امنیت بین الملل در دوره پس از جنگ سرد ایجاد می کنند. همچنین، بیشتر محققان معتقدند این دو پدیده با هم ارتباط درونی دارند. اما ماهیت دقیق این رابطه مورد اجماع نیست و جای بحث دارد.

نقطه آغاز برای بیشتر ناظران شبکه های جنایی و تروریستی این است که آنها اهداف خیلی متفاوتی دارند: سازمان های تروریستی به صورت ایدئولوژیک اداره می شوند و به دنبال تغییر سیاسی هستند در حالی که شبکه های جنایی انگیزه سود و پول دارند. اگر در مورد این نقطه آغاز توافق وجود دارد، اما تفاوت های قابل توجهی در تفسیر نیز دارند.

گروهی از محققان مدعی اند اگرچه سازمان های تروریستی و جنایی در یک دنیای زیزمینی واحد عمل می کنند و ساختارهای مشابه و نیازهای مشابه مدیریت ریسک دارند اما تفاوت اهداف – و همراه آن نیز تفاوت جوهره و هویت سازمانی – یک منع (اگرچه نه ضرورتا یک ممنوعیت) مهم در مورد تلاش برای همکاری و همیاری است. اگر چه نمونه همکاری های عملی بین شبکه های جنایی و تروریستی وجود دارد، اما این در مقایسه با استفاده تروریست ها از روش های جنایی اهمیت کمتری دارد. در این نمونه ها، سازمان های تروریستی ساختارهای فرعی و توانمندی مدیریت فعالیت جنایات سازمان یافته مانند قاچاق مواد مخدر، سلاح و انسان را گسترش می دهند.

 

 

گروهی نیز معتقدند همکاری تنگاتنگ بین شبکه های جنایی و سازمان های تروریستی امری طبیعی و اجتناب ناپذیر است. در واقع، از این منظر هر دو شبکه گاهی در هم تلفیق می شوند و نوعی سازمان هیبرید تشکیل می دهند مانند فارک در کلمبیا یا شرکت-دی در هند به رهبری داوود ابراهیم. منتقدان استدلال می کنند موارد تلفیق نادر است و در حدی گسترده غیرقابل توجه است – به ویژه هنگامی که بر سازمان های تروریستی تمرکز صورت می گیرد تا که شورش ها که نیروی پویایی آنها تا حدی متفاوت است.

رابطه تروریسم و شبکه های مواد مخدر در نوشته های خاورمیانه کمتر مورد بررسی قرار گرفته است. در تلاش برای جبران این کمبود و کمک به بحث گسترده در مورد رابطه تروریسم و شبکه های مواد مخدر، این مقاله یک مطالعه موردی را ارائه می کند که تحول رابطه بین پ.ک.ک و شبکه های کردی مواد مخدر را بررسی می کند. این مقاله تلاش می کند تا به سه سوال زیر پاسخ دهد:

– پ.ک.ک با سازمان های جنایی چه فعل و انفعالی انجام می دهد؟

– پ.ک.ک چگونه در زمینه های مختلف مواد مخدر تخصص پیدا کرده است؟

– فعل و انفعال بین پ.ک.ک و شبکه های کردی مواد مخدر در مورد رابطه شبکه های مواد مخدر و سازمان های تروریستی چه می گوید؟

این بررسی از اظهارات عوامل پ.ک.ک، شواهد اعضای شبکه های جنایی، گزارشات موردی نهادهای پلیس، اظهارات ماموران بخش ضد مواد مخدر، گزارش های چندین نهاد اجرایی قانون به ویژه اداره ضد قاچاق مواد و شبکه های جنایی استفاده کرده است.

این تحلیل، نخست، بر بحث گسترده روابط سازمان های جنایی و تروریستی تمرکز دارد سپس به تحول روابط پ.ک.ک و شبکه های کردی مواد مخدر می پردازد و معتقد است این رابطه هرگز واقعی و متقابل و یا همکاری آزادانه نبوده بلکه رابطه ای نامتقارت و همراه با برخورد بوده است. رابطه ای بود که پ.ک.ک طی آن یاد گرفت چگونه از این تجارت پرسود پول کسب کند. در نتیجه، پ.ک.ک بیشتر به صورت مستقیم در جنبه های مختلف مواد مخدر وارد عمل شد. ابعاد این دخالت به صورت کامل مورد بررسی قرار گرفته است. بخش نتیجه گیری معتقد است الگوی روابط شناسایی شده در این تحلیل در جاهای دیگر نیز موارد موازی دارد اما ضرورتا الگویی جهانی نیست. همچنین استدلال می کند اگرچه تجارت مواد مخدر برای پ.ک.ک پرسود است اما برای آن بدون ریسک و بدون دادن بها نبوده است.

 

 

بحث موضوع

همان طور که در بالا مطرح شد، تروریسم و جنایات فراملی دو موضوع از نظر مفهومی متفاوت اما از نظر عملیاتی یک پدیده امنیتی درهم تنیده هستند. بنابراین، تعجب آور نیست که این رابطه رو به رشد است اگر چه مطالبی خیلی پراکنده در مورد رابطه تروریسم و جنایت نیز وجود دارد. اصطلاح تروریسم مواد مخدر نیز متداول شده است و در مقابل فواید سیاسی و بیانی خود ارزش تحلیلی کمتری دارد. گروهی از تحلیلگران مدعی اند روابط بین دو شبکه مخفی بیشتر جنبه همکاری دارد و از ائتلاف استراتژیک تا همکاری متغیر است. در حالی که این پژوهشگران معتقدند رابطه ای نمادین یا احتمالا تلفیقی بین دو گروه مخفی وجود دارد، گروهی دیگر در مورد روابط نمادین دو گروه با انگیزه های متفاوت تردید دارند. به عقیده آنها روابط بین شبکه های جنایی و تروریستی مورد اغراق قرار می گیرد و در سطحی گسترده غیرقابل توجه است. حتی اگر چه ممکن است این دو نوع شبکه در موارد مختلف نیز همکاری کنند، با توجه به دستورکار متفاوت بعید است به یک هیئت واحد تبدیل شوند.

گروه اول معتقد است منافع متقابل همکاری و حتی شراکت بین شبکه های جنایی و تروریستی فراملی را تسهیل می کند و بدین ترتیب هر دو را به یک چالش مهم امنیتی تبدیل می کند. به عنوان مثال، اهرنفلد (۱۹۹۰) معتقد است؛ وقتی “هر دو ترکیب می شوند، سازمان های تروریستی بدون زیان وضعیت، سود می برند، و قاچاقچیان مواد مخدر در هدف قرارگرفتن های سیاسی قربانی می شوند”. لاکور (۱۹۹۹) نیز به صورتی مشابه خاطرنشان می کند تشدید روابط بین سازمان های جنایی و شبکه های تروریستی از عصر جدید همکاری خبر می دهد. دیگر پژوهشگران معتقدند این شراکت گاهی به تلفیق و ظهور سازمان های هیبرید منجر می شود. (ماکارنکو ۲۰۰۴، اهرنفلد ۱۹۹۰، بورنکرک و چاکرا ۲۰۰۴).

 

نویسندگان:

  • دکتر اکیجی، پژوهشگر ارشد بخش مرکزی مواد مخدر در اداره مبارزه با قاچاق و جنایات سازمان یافته
  • پرفسور ویلیامز استاد امنیت بین الملل و مدیر مرکز ماتیو ریدوی برای مطالعات امنیت بین الملل در دانشگاه پیتسبرگ
  • دکتر آکبولوت پژوهشگر ارشد در پلیس ملی ترکیه

 

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

√ کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
√ آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد


قالب وردپرسدانلود رایگان قالب وردپرسپوسته خبری ایرانیقالب مجله خبریطراحی سایتپوسته وردپرسکلکسیون طراحی